Docentenhandleiding

Soms onderkennen mensen niet dat ze een beperking hebben. Ze hebben er mee leren leven en weten niet beter. Daarom is het vaak lastig om erachter te komen dat iemand moeite heeft met de computer omdat er een fysieke beperking achter zit. Kleine aanpassingen aan de computer kunnen het plezier enorm vergroten.

U kunt de relevante hoofdstukken uit deel 1 van het boek laten lezen aan de senior. Deze zijn ook als luisterboek beschikbaar op de cd-rom en deze website. Met de diavoorstelling kunt u demonstreren hoe veranderingen van het beeldscherm uit zullen pakken. Hou bij het lezen of het luisteren de checklist bij de hand en vink aan, welke oplossingen eventueel geschikt zijn. De checklist is in het boek opgenomen en ook als PDF-document beschikbaar op de cd-rom en deze website.

Besluit samen met de senior welke aanpassingen geschikt zouden kunnen zijn. De stappen staan in deel 2 van het boek en zijn als PDF-documenten op de cd-rom en deze website opgenomen. U kunt de gekozen oplossingen uitprinten en eventueel kopiëren op A3 formaat.

Realiseer u dat sommige aanpassingen een gewenningsperiode vragen. Ga er van uit dat u ook beschikbaar moet zijn om de aanpassingen die niet bevallen, weer ongedaan te maken. Vaak is het een kwestie van experimenteren voordat de juiste aanpassing van bijvoorbeeld beeldscherm of muis is gevonden.

Let Op

Zorg er altijd voor dat u weet hoe u een aanpassing weer kunt terugdraaien. Maak eventueel aantekeningen en/of een schermafdruk van de originele instellingen van de computer.
Maak liever één herstelpunt te veel, dan één te weinig. Lukt het u niet om een instelling via het programma zelf terug te draaien, dan biedt het herstelpunt van Windows uitkomst.
Door sommige aanpassingen kunnen de vensters op de computer er anders uitzien dan de schermafbeeldingen in dit boek. Dit geldt ook voor schermafbeeldingen in andere (cursus)boeken. Dat kan voor onervaren gebruikers verwarrend zijn.
Sommige instellingen kunnen ervoor zorgen dat bepaalde software niet goed werkt. Dit geldt bijvoorbeeld voor wijzigingen van de beeldschermresolutie of kleurkwaliteit. In dat geval moet de instelling die het desbetreffende programma vereist, gevolgd worden. Zie daarvoor de documentatie of Help-functie van dat programma.

'Computeren zonder drempels' in een cursussituatie
Bent u als docent of begeleider aangesloten bij een leercentrum dan kunt u uw cursisten ook in een cursusomgeving helpen aan een seniorvriendelijke computer. Veel aanpassingen kunnen ook voor mensen zonder functiebeperking handig zijn.

Maak in Windows XP een aantal gebruikersaccounts aan voor cursisten met problemen met zicht, motoriek, geheugen en gehoor. Noteer welke aanpassingen u hebt gewijzigd zodat de cursist dit kan nadoen op de computer thuis.

Hoe u gebruikersaccounts maakt, leest u in het PDF-bestand Accounts maken en beheren. Door accounts aan te maken kunt u de computer met en zonder de gemaakte aanpassingen gebruiken.

Hebt u speciale hardware aangeschaft zoals een alternatieve muis dan kan het zijn dat u niet iedere muis apart kunt instellen. Soms is dat wel gewenst. U kunt zowel een ps2 muis, een usb muis en een seriële muis aansluiten en gelijktijdig gebruiken. De muisdriver van Logitech maakt voor alle 3 soorten muizen een aparte driver aan. Daardoor kunt u iedere muis apart instellen in snelheid en functie van knoppen. Selecteer daarvoor eerst de muis die u wilt gaan gebruiken in het Configuratiescherm > Printers en andere hardware > Muis.

Andere activiteiten
Voor beginners:

individuele begeleiding of hulp aan huis
aandacht in eerste les aan mogelijke beperkingen en dat (niet hoe) Windows hiervoor oplossingen heeft
maak aanpassingen voor de cursist en leer hem/haar later hoe het werkt

Voor gevorderden:

voor gevorderden of ex-cursisten een workshop organiseren over problemen en oplossingen
een workshop over de softwareprogramma's op deze website
een workshop 'Surfen met het toetsenbord'

Hulp voor mensen met een matige of ernstige beperking
Het kan zijn dat de beperkingen van uw cursist meer dan licht zijn en dat de adviezen in het boek niet kunnen helpen. Ook mensen met een matige of ernstige beperking kunnen computeren. Microsoft heeft speciale Engelstalige webpagina's met informatie over geschikte hardware en software. Zie www.microsoft.com/enable/at/default.aspx.
Er zijn diverse hulpmiddelen zoals spraaksynthese, vergrotingssoftware en specifieke muizen en toetsenborden. Vaak worden deze hulpmiddelen vergoed. U kunt uw cursist verwijzen naar organisaties die gespecialiseerd zijn in diverse computerhulpmiddelen en de vele belangenorganisaties.

Zie voor informatie:

www.icthandicap.nl: informatie en adviezen op het gebied van ict en handicap
www.tipentruc.nl: kennisbank op het gebied van toegankelijkheid van computer en internet
www.anderslezen.nl: lectuur en informatie voor mensen met een leeshandicap
www.rdgkompagne.nl: advisering en levering bij aanschaf van computerhulpmiddelen
www.wacomshop.nl: leverancier van het Wacomtablet
www.ergotype.nl: advisering en levering van onder andere alternatieve muis en toetsenbord
www.backshop.nl: advisering en levering van onder andere alternatieve muis en toetsenbord
www.fluency.nl: spraaksoftware
www.gehandicapten.pagina.nl: startpagina voor het brede terrein ‘handicap’. Hier vindt u onder andere belangenorganisaties die u kunnen adviseren over bijvoorbeeld vergoedingen van aanpassingen en hulpmiddelen.

Klik hier voor een printversie van deze pagina.